Öğle yemeğinden sonra, kampa geri dönüyoruz. Kampa dönmek çok heycan verici, çünkü bugün bölgedeki arıcılarla röportaj yapacağım. Arıların küresel ısınmayla etkileşimi oldukça fazla. Son yıllarda sayılarında küresel anlamda bir azalma görüldü. Özellikle ABD’de, bilimadamları arı nüfusunda yaklaşık olarak % 70’lik bir azalma görüldüğünü belirtiyorlar. Bunun bir çok sebebi olabileceği fikrindeler. Bunlardan bazıları; GDO’lu ve/veya hormonla ve böcek ilacıyla beslenmeleri, cep telefonunun yaydığı radyasyon, daha verimli hale getirmek için genetik yapılarına yapılan müdahaleler ve iklim değişikliği.

Sabine (video takımının yönetmeni) ve ekibiyle yola koyuluyoruz. Iğdır’dan yaklaşık 30 km. uzaklıkta, Sürmeli köyüne gidip, Şevki can ve kardeşi Fettah Can ile röportaj yapıyoruz. 14 yıldır arıcılık yapıyorlar. Şevki, 30 yıl çalıştığı Köyişleri’nden emekli. “Arıcılık harika bir iş.” diyor Şevki, “Arılar harika yaratıklar ve onların sırrını ancak Allah çözebilir”. Bugün Iğdır’da hava çok daha serin ve çiftçiler arpa yetiştiriyorlar. Bölgedekilerin söylediğine göre çiçekler arıların temel besinleri ve normal olmayan çiçek açma dönemleri yüzünden arılar yeterli besin bulamıyorlar. Artan hava sıcaklıkları da arılara zarar veren virüslerin daha dayanıklı ve tehlikeli hale gelmesini sağlıyor.

Röportaja Fettah ile devam ediyorum. Arıcılığa başladığından beri kendi bölgesi dışına hiç çıkmamış. Bu yüzden, bölgeyle ilgili oldukça çok bilgiye sahip. Ondan arıcılık hakkında bir çok şey öğreniyorum; kraliçe arı 4-5 sene yaşarken, normal arılar en fazla 1 sene yaşarmış. Arılar siyah giyen insanlara saldırır, beyaz giyenlere karşı ise daha barışçıl davranırlarmış. Çok çalışkanlarmış ve tembel arıları hemen öldürürlermiş. Bu yıl bölgenin oldukça fazla yağış aldığını ve kışın çok çetin geçtiğini belirtiyor Fettah. Bu da arıların geç toparlanmasına, daha az üremesine ve verimsiz olmalarına yol açmış. Geçen seneki kuraklık yüzünden, her kovandan yalnızca 4-5 kilo bal çıkarabilmişler. Ardından asıl noktaya geliyoruz; Fettah’a son yıllarda arılarının sayısında herhangi bir azalma olup olmadığını soruyorum. O da, sahip olduğu 150 kovandan 15’inin geçen sene telef olduğunu belirtiyor. Bunun asıl sebebinin Varova denilen bir parazit olduğunu düşünüyor. Bu parazit yüzünden yavrular canlı çıkamıyormuş. “Kuraklık…” diyor Fettah, “… paraziti etkiliyor.” Ona tarım yaparken böcek ilacı, GDO’lu tohum veya hormon kullanıp kullanmadıklarını soruyorum. O da köyde sadece organik tarım yaptıklarını söylüyor.

Einstein bir keresinde “Eğer dünyadaki arıların nesli tükenirse, insanoğlunun ancak dört yıl ömrü kalacak. Arı yoksa, çiçekler döllenemez ve insanın sonu gelir!” demiş. Durum henüz o kadar korkunç değil. Yani iklim değişikliğiyle ilgili gerekli önlemler derhal alınırsa, ekosistemi yeniden dengeleyebilir ve Şevki’nin de dediği gibi, arı gibi harika yaratıkların kitleler halinde ölmesini engelleyebiliriz.

Nuh’un Kampı’na dönüyoruz. Bir arı yüzüme doğru uçuyor. Tanrım! İyi ki, hala varlar!